Πώς να Τοποθετήσετε Σωλήνες Πολυαιθυλενίου για Εξωτερική Ύδρευση

Γιατί να Επιλέξετε Σωλήνες Πολυαιθυλενίου για Εξωτερικό Δίκτυο

Οι σωλήνες πολυαιθυλενίου (PE) αποτελούν την πιο δημοφιλή επιλογή για εξωτερικά δίκτυα ύδρευσης, και αυτό δεν είναι τυχαίο. Σε αντίθεση με τους παλαιότερους μεταλλικούς σωλήνες, το πολυαιθυλένιο προσφέρει εξαιρετική αντοχή στη διάβρωση, ευελιξία στην τοποθέτηση και μακρά διάρκεια ζωής που ξεπερνά τα 50 χρόνια.

Τα κύρια πλεονεκτήματα που καθιστούν τους σωλήνες PE ιδανικούς για εξωτερική χρήση είναι:

• Αντοχή στη διάβρωση: Δεν σκουριάζουν, δεν αποσυντίθενται και δεν επηρεάζονται από τα χημικά στοιχεία του εδάφους.
• Ελαστικότητα: Αντέχουν σε μικρές μετακινήσεις του εδάφους χωρίς να σπάσουν, ιδιαίτερα σημαντικό σε σεισμογενείς περιοχές.
• Αντοχή στον παγετό: Μπορούν να αντέξουν τη διαστολή του νερού κατά τον παγετό, μειώνοντας τον κίνδυνο θραύσης.
• Ελαφρύ βάρος: Εύκολοι στη μεταφορά και στον χειρισμό, ακόμα και από έναν άτομο.
• Οικονομικοί: Χαμηλότερο κόστος αγοράς και εγκατάστασης σε σύγκριση με χαλκοσωλήνες ή ανοξείδωτο χάλυβα.

Τι Θα Χρειαστείτε: Υλικά και Εργαλεία

Υλικά

Πριν ξεκινήσετε, βεβαιωθείτε ότι έχετε προμηθευτεί τα ακόλουθα υλικά:

1. Σωλήνα πολυαιθυλενίου: Επιλέξτε τη σωστή διάμετρο (συνήθως 25 mm ή 32 mm για οικιακή χρήση) και κατηγορία πίεσης (PN10 ή PN16 ανάλογα με την πίεση του δικτύου σας).
2. Εξαρτήματα μηχανικής σύσφιξης: Γωνίες, ταφ, μούφες, μειωτικά ανάλογα με τη διαδρομή που θα ακολουθήσει η σωλήνα.
3. Άμμο: Για τη δημιουργία κρεβατιού στον πυθμένα του χαντακιού.
4. Ταινία σήμανσης: Μπλε χρώματος, τοποθετείται 30 cm πάνω από τη σωλήνα για αναγνώριση σε μελλοντική εκσκαφή.

Εργαλεία

• Φτυάρι ή μίνι εκσκαφέας (ανάλογα με το μήκος της τάφρου)
• Κόφτης σωλήνων ή πριόνι σιδήρου
• Γαλλικό κλειδί ή ρυθμιζόμενο κλειδί
• Μέτρο ή μετροταινία
• Αλφάδι
• Μανόμετρο για δοκιμή πίεσης

Βήμα 1: Σχεδιασμός της Διαδρομής

Πριν αρπάξετε το φτυάρι, είναι σημαντικό να σχεδιάσετε προσεκτικά τη διαδρομή που θα ακολουθήσει η σωλήνα. Σημειώστε στο έδαφος τα σημεία εκκίνησης και τερματισμού, καθώς και τυχόν σημεία αλλαγής κατεύθυνσης.

Κατά τον σχεδιασμό, λάβετε υπόψη:

• Αποφύγετε περιοχές με δέντρα: Οι ρίζες μπορούν να καταστρέψουν τη σωλήνα μακροπρόθεσμα.
• Ελέγξτε για υπάρχοντα δίκτυα: Πριν σκάψετε, επικοινωνήστε με τις τοπικές υπηρεσίες κοινής ωφέλειας για να εντοπίσετε τυχόν υπόγεια δίκτυα (ηλεκτρισμός, φυσικό αέριο, τηλεπικοινωνίες).
• Ακολουθήστε τη συντομότερη διαδρομή: Λιγότερο μήκος σωλήνας σημαίνει λιγότερες απώλειες πίεσης και χαμηλότερο κόστος.
• Προβλέψτε κλίση: Μια ελαφριά κλίση (1-2%) βοηθάει στην αποστράγγιση αν χρειαστεί.

Βήμα 2: Εκσκαφή της Τάφρου

Η σωστή εκσκαφή είναι θεμελιώδης για τη μακροχρόνια λειτουργία του δικτύου. Οι βασικές προδιαγραφές για την τάφρο είναι:

• Βάθος: Τουλάχιστον 50 cm, ιδανικά 60-80 cm. Σε περιοχές με παγετό, το βάθος πρέπει να είναι κάτω από το βάθος παγετού (στην Ελλάδα αυτό ποικίλλει ανά περιοχή).
• Πλάτος: Τουλάχιστον 30-40 cm, αρκετό ώστε να τοποθετηθεί η σωλήνα χωρίς να πιέζεται.
• Πυθμένας: Πρέπει να είναι επίπεδος και χωρίς αιχμηρές πέτρες που μπορεί να τρυπήσουν τη σωλήνα.

Αφαιρέστε τυχόν πέτρες, ρίζες ή αιχμηρά αντικείμενα από τον πυθμένα. Στρώστε ένα στρώμα άμμου πάχους 10 cm ως κρεβάτι για τη σωλήνα. Αυτό προστατεύει από μηχανικές καταπονήσεις και εξασφαλίζει ομοιόμορφη στήριξη.

Βήμα 3: Τοποθέτηση της Σωλήνας

Ξεδιπλώστε τη σωλήνα πολυαιθυλενίου κατά μήκος της τάφρου. Κατά τη διάρκεια αυτού του βήματος:

1. Αφήστε τη σωλήνα να χαλαρώσει: Αν έρχεται σε ρολό, αφήστε την στον ήλιο για λίγη ώρα ώστε να μαλακώσει και να αποκτήσει πιο ευθεία μορφή.
2. Αποφύγετε οξείες καμπύλες: Η ελάχιστη ακτίνα κάμψης είναι συνήθως 20 φορές τη διάμετρο. Για σωλήνα 32 mm, αυτό σημαίνει ακτίνα τουλάχιστον 640 mm.
3. Μην τραβάτε με βία: Η σωλήνα πρέπει να κάθεται φυσικά στο κρεβάτι άμμου, χωρίς τεντώματα ή πιέσεις.
4. Αφήστε επιπλέον μήκος: Στα σημεία σύνδεσης, αφήστε 20-30 cm επιπλέον σωλήνα για τυχόν διορθώσεις.

Βήμα 4: Σύνδεση Εξαρτημάτων Μηχανικής Σύσφιξης

Τα εξαρτήματα μηχανικής σύσφιξης (compression fittings) είναι ο πιο πρακτικός τρόπος σύνδεσης σωλήνων πολυαιθυλενίου, καθώς δεν απαιτούν ειδικά εργαλεία ή θερμοσυγκόλληση. Η διαδικασία σύνδεσης είναι η εξής:

1. Κόψτε τη σωλήνα: Χρησιμοποιήστε ειδικό κόφτη σωλήνων για καθαρή, κάθετη τομή. Αποφύγετε τη χρήση πριονιού αν δεν είναι απαραίτητο, γιατί αφήνει ακανόνιστα χείλη.
2. Αφαιρέστε τα εσωτερικά γρέζια: Με ένα κοπίδι ή ένα ειδικό εργαλείο, λειάνετε τα χείλη της τομής.
3. Αποσυναρμολογήστε το εξάρτημα: Βγάλτε το παξιμάδι και τον δακτύλιο σύσφιξης.
4. Περάστε τα εξαρτήματα στη σωλήνα: Πρώτα το παξιμάδι, μετά τον δακτύλιο σύσφιξης.
5. Εισάγετε τη σωλήνα στο σώμα: Σπρώξτε μέχρι τέρμα.
6. Σφίξτε: Σφίξτε με το χέρι και μετά 1-2 επιπλέον στροφές με γαλλικό κλειδί. Μην υπερσφίγξετε, καθώς μπορεί να καταστρέψετε τον δακτύλιο.

Βήμα 5: Δοκιμή Πίεσης

Πριν επιχώσετε την τάφρο, είναι απολύτως απαραίτητο να πραγματοποιήσετε δοκιμή πίεσης:

1. Συνδέστε το δίκτυο στην παροχή νερού.
2. Ανοίξτε αργά τη βάνα και αφήστε το δίκτυο να γεμίσει εξαερώνοντας παράλληλα.
3. Ανεβάστε την πίεση στα 1,5 φορές τη λειτουργική πίεση (π.χ. αν η λειτουργική πίεση είναι 4 bar, δοκιμάστε στα 6 bar).
4. Διατηρήστε την πίεση για τουλάχιστον 30 λεπτά.
5. Ελέγξτε οπτικά όλα τα σημεία σύνδεσης για τυχόν διαρροές.

Αν εντοπίσετε διαρροή, κλείστε την παροχή, αποσυμπιέστε και σφίξτε εκ νέου το εξάρτημα. Αν η διαρροή επιμένει, αντικαταστήστε τον δακτύλιο σύσφιξης.

Βήμα 6: Επίχωση και Ολοκλήρωση

Μόλις η δοκιμή πίεσης είναι επιτυχής:

1. Καλύψτε με άμμο: Τοποθετήστε στρώμα άμμου 10-15 cm πάνω από τη σωλήνα.
2. Τοποθετήστε ταινία σήμανσης: Μπλε πλαστική ταινία 30 cm πάνω από τη σωλήνα.
3. Επιχώστε σε στρώματα: Γεμίστε σε στρώματα των 20 cm, συμπιέζοντας ελαφρά κάθε στρώμα.
4. Αποκαταστήστε την επιφάνεια: Επιστρέψτε το αρχικό χώμα ή τοποθετήστε νέο γρασίδι/πλακόστρωτο.

Συνηθισμένα Λάθη που Πρέπει να Αποφύγετε

• Ρηχή τοποθέτηση: Σωλήνα σε βάθος μικρότερο των 40 cm κινδυνεύει από μηχανική καταστροφή (π.χ. πέρασμα αυτοκινήτου) ή παγετό.
• Χρήση λάθος εξαρτημάτων: Βεβαιωθείτε ότι τα εξαρτήματα σύσφιξης είναι κατάλληλα για σωλήνα πολυαιθυλενίου και όχι για PPR ή χαλκό.
• Παράλειψη δοκιμής πίεσης: Ποτέ μην επιχώνετε χωρίς δοκιμή. Η ανίχνευση διαρροής μετά την επίχωση σημαίνει εκ νέου εκσκαφή.
• Υπερβολικό σφίξιμο: Η υπερσύσφιξη παραμορφώνει τον δακτύλιο και προκαλεί διαρροή αντί να την αποτρέπει.
• Αποθήκευση στον ήλιο: Η παρατεταμένη έκθεση σε UV ακτινοβολία υποβαθμίζει το υλικό. Αποθηκεύετε τις σωλήνες σε σκιερό μέρος.

Επιλογή Σωστής Διαμέτρου Σωλήνας

Η επιλογή διαμέτρου εξαρτάται από τη χρήση:

• 20 mm: Κατάλληλη για μεμονωμένο σημείο υδροληψίας (π.χ. βρύση κήπου).
• 25 mm: Η πιο συνηθισμένη επιλογή για οικιακή εξωτερική ύδρευση με 2-3 σημεία υδροληψίας.
• 32 mm: Κατάλληλη για μεγαλύτερα δίκτυα ή αυτόματο πότισμα με πολλαπλές ζώνες.
• 40-63 mm: Για κεντρικές παροχές ή μεγάλες εκτάσεις.

Ως γενικός κανόνας, αν δεν είστε σίγουροι, επιλέξτε μία διάμετρο μεγαλύτερη από αυτή που νομίζετε ότι χρειάζεστε. Η μικρή αύξηση κόστους αντισταθμίζεται από την καλύτερη παροχή και τη δυνατότητα μελλοντικής επέκτασης. Για ολοκληρωμένο σύστημα άρδευσης, συνδυάστε με συλλέκτες υδροληψίας και πίνακες υδροληψίας για βέλτιστη κατανομή.

Προτεινόμενα Προϊόντα

Γωνιά σύσφιξης Αρσενική 32x1''

Γωνιά σύσφιξης Αρσενική 25x3/4''

Γωνιά σύσφιξης Αρσενική 40x1 1/4''